دانشگاه پیام نور پژوهشنامه تاریخ های محلی ایران 2345-2390 8 شماره اول -پیاپی 15-پاییز و زمستان 98 2020 02 20 Disagreement of some Safavid Historians about the Character of the last GilaniKia’i Ruler رویکرد مورخین دورة صفوی دربارة آخرین حاکم کیایی گیلان 181 194 6578 10.30473/lhst.2020.38397.2043 FA قربانعلی کنارودی استادیار گروه تاریخ، سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران سهیلا نعیمی دکترای تاریخ ایران اسلامی، پژوهشگر تاریخ Journal Article 2018 04 28 Khan Ahmad Gilani Khan (1538-1592) is the last ruler of Al-Kia in Gilan who was overthrown by Shah Abbas I in 1592 A.D for political, economic and religious reasons. The encounter of Safavid historians with the government of Al-Kia can be examined in three steps: at the first, they speak of Al-Kia respectfully due to refuge of Mirza Ismail to Gilan. In the second step that was coincident with the reign of Shah Tahmasp, historians gradually left behind the Al-Kia government as a result of some disputations between Tahmasp and Khan Ahmad and finally his imprisonment. And the third step was the time of Shah Abbas government and the overthrown of Al-Kia. Historical sources of this era tried to introduce Khan Ahmad as a guilty person in favour of Shah Abbas’ action and to support of Safavid dynasty. The present research intends to investigate the reasons of difference viewpoints in historical sources from Safavid era about the Character of Khan Ahmad Gilani Khan. خان احمدخان گیلانی (943-1000ق)آخرین حاکم حکومت آل کیا در گیلان است که در سال1000ق بنا به دلایل سیاسی، اقتصادی و مذهبی به وسیلة شاه عباس یکم ساقط شد. برخورد مورّخان عصر صفوی با حکومت آل کیا در سه مقطع قابل بررسی است: در مقطع اوّل به پاس پناهنده شدن اسماعیل میرزا به گیلان، با احترام از آل کیا یاد می‌کنند؛ در مقطع دوم که مصادف با حکومت شاه طهماسب بود، به دلیل بروز برخی اختلافات بین طهماسب و خان احمدخان که به دستگیری و زندانی شدن وی منجر شد، مورخان رفته رفته در نوشته‌های خود دست از حمایت حکومت کیایی کشیدند؛ مقطع سوم با حکومت شاه عباس و برچیده شدن حکومت کیایی هم‌زمان بود. این پژوهش بر آن است تا با بررسی متون تاریخی عصر صفوی، ضمن تجزیه و تحلیل و بیان صحت و سقم گزارش‌های آنها به این پرسش پاسخ دهد که علت دیدگاه‌های متفاوت منابع تاریخی صفوی دربارة شخصیت خان احمدخان گیلانی چه بوده است؟ منابع تاریخی این عصر با نگاهی جانبدارانه به حکومت صفوی، تلاش دارند با حمایت از اقدام شاه عباس در حمله به گیلان، خان احمدخان را مقصر اصلی این اقدام جلوه دهند. https://localhistories.journals.pnu.ac.ir/article_6578_c8418f13437a8aaaa42e9c0b72024332.pdf